Kim jest Ewelina Podrez-Siama?
- Kim jest
- Ewelina Podrez-Siama, specjalistka SEO z ponad 15-letnim doświadczeniem, założycielka agencji Fox Strategy, która z 12-osobowym zespołem realizuje kampanie SEO, SEM i content marketingowe dla firm B2B, e-commerce, podcastów i aplikacji mobilnych. Przeszła pełną ścieżkę agencyjną od asystentki SEO, przez SEO menedżerkę, po właścicielkę agencji. Od końca 2023 roku nie jest prezeską firmy.
- Czym się zajmuje
- Pracowała z dużymi markami (m.in. Allegro, PayU, Santander), jest autorką książek o SEO, w tym „SEO dla blogerów, influencerów i marek osobistych”, współtworzy kursy, występuje na konferencjach i prowadzi newsletter. Jest też autorką bestsellerowych książek o diecie ketogenicznej i prowadzi bloga kulinarnego.
- O czym rozmawiamy
- O książkach o SEO dla początkujących, odczarowywaniu SEO i misji firmy, budowaniu agencji jako organizacji turkusowej, rekrutacji i kulturze feedbacku, Fox Strategy DACH, wpływie AI na usługę SEO i copywriting, spadających CTR-ach i modelu cenowym, skalowaniu firmy oraz rezygnacji z jednej z ról.
- Gdzie ją szukać
- LinkedIn oraz Fox Strategy.
Najlepsze cytaty
„SEO to tak naprawdę jest rzetelna robota, to nie jest czarna magia.”
„Nie zawsze to, co jest szczególnie mądre, znajduje się w topach wyników wyszukiwania.”
„W uproszczeniu można powiedzieć, że turkusowe organizacje to takie organizacje, w których decyzję podejmuje osoba, która jest najbardziej kompetentna w danym temacie.”
„Kreatywność i emocje są nie do zastąpienia na ten moment.”
Polecane materiały i źródła
Polecajka gościni
Książka · Marta Koziarz, Krzysztof Marzec, Tomasz TrzosłoMarketing internetowy w Google. Pozycjonowanie, Ads, Google Analytics 4 dla biznesu e-commerce
helion.plEwelina poleca jej drugie, zaktualizowane wydanie jako książkę o ogarnianiu wyszukiwarek: SEO, reklam i analityki.
Książka · Artur StrzeleckiArtur Strzelecki, zbiorowa książka o SEO napisana przez około 50 seowców
helion.plEwelina poleca obserwować tę publikację, w której Artur Strzelecki zebrał rozdziały od około 50 specjalistów SEO; tytułu jeszcze nie znała.
Powiązane rozmowy
Strategie wdrażania AI w e-commerce z Damianem SałkowskimDamian SałkowskiWspólne tematy: sztuczna inteligencja w SEO
Mentalność zwycięzcy w biznesie: „Rywalizacja to moje paliwo” Rozmowa z Michałem RochwergeremMichał RochwergerTemat: Praca z AI w środku
Sztuczna Inteligencja w HR, jak będą wyglądały kompetencje przyszłości?Aleksandra Pszczoła-HennigTemat: Widoczność w AI
Praca z klientami ze Stanów Zjednoczonych - Kinga EdwardsKinga EdwardsTemat: Rozwój międzynarodowy
Transkrypt
Prowadzący: Rafał Moszkowców. Gościni: Ewelina Podrez-Siama.
Wstęp
Rafał: Cześć wszystkim. Gościnią dzisiejszej rozmowy Globalnych Horyzontów jest Ewelina Podrez-Siama, specjalistka SEO z ponad 15-letnim doświadczeniem, założycielka agencji Fox Strategy, która wraz z 12-osobowym zespołem realizuje kampanie SEO, SEM i content marketingowe dla firm B2B, e-commerce oraz podcastów i aplikacji mobilnych. Ewelina przeszła pełną ścieżkę agencyjną od asystentki SEO po SEO menedżerkę i finalnie właścicielkę agencji. Pracowała z największymi markami w Polsce, między innymi z Allegro, PayU, Santanderem. Jest również aktywną edukatorką, współtworzy kursy SEO, regularnie występuje na branżowych konferencjach, a swoją wiedzą dzieli się w sprytnym newsletterze, do którego subskrybowania od razu Was zachęcam. A to jeszcze nie koniec: Ewelina jest też autorką bestsellerowych książek o diecie ketogenicznej i prowadzi bloga kulinarnego. O tym, jak łączy analityczne SEO z pasją do gotowania, również dzisiaj porozmawiamy. Witaj, Ewelino, w podcaście.
Ewelina: Cześć Rafał, dzięki piękne za zaproszenie.
Rafał: Cała przyjemność po mojej stronie, póki co, zawsze tak to zaczynam. Naprawdę się cieszę, że znalazłaś dla nas czas, bo obserwuję cię od wielu lat i w zasadzie chyba nie mieliśmy okazji się wcześniej spotkać ani poznać. Mam nadzieję, że dzisiaj trochę więcej o sobie opowiesz, o tym, dlaczego jesteś w SEO i dlaczego na przykład piszesz książki o SEO, bo to jednak rzadkość.
Dla kogo Ewelina Podrez-Siama pisze książki o SEO?
Rafał: Może od tej książki byśmy zaczęli. Przyznaję się od razu, że przeczytałem niecałą twoją ostatnią książkę, „SEO dla blogerów, influencerów i marek osobistych”. Chyba nie przekręciłem tytułu.
Ewelina: Prawie dobrze.
Rafał: Książka jest naprawdę fajnie poukładana. Można ją dostać w e-booku, można kupić w formie papierowej. Czy możesz opowiedzieć, co stoi za tą książką, jaki był pomysł i do kogo jest skierowana?
Ewelina: Przez to, że mam doświadczenie pracy również jako blogerka i trochę influencerka, chociaż zupełnie tak o sobie nie myślę, niejednokrotnie trafiały do mnie osoby, które zaczynały swoją pracę z blogiem opartym o WordPressa. To zazwyczaj były osoby, które z jednej strony nie mają jeszcze budżetu, żeby pracować z agencjami, z drugiej dopiero pracują nad swoją marką osobistą. Miałam pomysł, żeby trochę dotrzeć do tych osób i pomóc im w pierwszej pracy nad SEO swojego bloga. Oboje dobrze wiemy, bo siedzisz w tej branży bardzo, bardzo długo, że nie zawsze to, co jest szczególnie mądre, znajduje się w topach wyników wyszukiwania. To trochę moja misja: mamy fajnych blogerów, niech oni też piszą tak, żeby miało to szansę pojawić się w wynikach wyszukiwania. Do takich osób była od początku skierowana ta książka, więc nie dziwię się, że nie doczytałeś do końca, bo osoba z twoją wiedzą musiała mieć poczucie, że to podstawa podstaw. Dla osób, które dopiero zaczynały, miał to być poradnik zupełnie od zera. Niejednokrotnie z redaktorką i korektorką rozmawiałam, że jeszcze raz trzeba wytłumaczyć, co to jest FTP albo co to jest domena. Bardzo podstawowe pojęcia, które dla nas, seowców, wydają się okej, no przecież wszyscy to wiedzą, a bardzo często ludzie, którzy dopiero zaczynają przygodę ze swoją stroną internetową, totalnie nie mają pojęcia. Z taką wizją powstała ta książka i do takich osób dotarła.
Rafał: Miałem takie przekonanie, czytając ją, że jest naprawdę fajnie wyjaśniona dla osób, które jeszcze nie są w tej branży, bo po co pisać książkę o SEO dla seowców, umówmy się.
Ewelina: To w ogóle niebezpieczna rozrywka, pisać książkę o SEO dla seowców.
Rafał: Ba, mówić o SEO wśród seowców to niebezpieczna rozrywka, może się źle skończyć, bo każdy ma trzy zdania na ten temat, co działa, co nie, ale nie wchodźmy w to, bo to grząski temat. Myślę, że ta książka naprawdę jest sensownie poukładana i, choć dotyka podstaw, już przed rozmową ci powiedziałem, że najchętniej wysyłałbym ją do większości naszych klientów na dzień dobry: proszę przeczytać, bo będzie nam się lepiej rozmawiało. I myślisz, żeby to kontynuować, czy to taki one-off?
Ewelina: Nawet teraz kontynuuję, bo razem z moją wspólniczką Kasią Baranowską piszemy książkę o SEO dla małych, startujących sklepów internetowych. Znowu dla osób, które albo zaczynają przygodę z e-commerce, albo mają małe sklepy oparte na Shopify, na Shoperze i chcą poukładać SEO, a niekoniecznie mają jeszcze budżet na współpracę agencyjną. Za każdym razem, kiedy napiszę książkę, mówię, że to ostatnia, bo to ogromny projekt. Jestem tak zmęczona, że mówię: nie, nie ma szans. Ale jestem w kolejnym procesie twórczym, więc jeszcze nie mówię, że ostatnia, pewnie za parę tygodni będę się zarzekać, że już nigdy, a potem napiszę kolejną.
Rafał: Podobno warto robić tylko rzeczy, które są dla nas trudne i raczej niekomfortowe, bo to znaczy, że się rozwijamy. Nawet jak nie cieszysz się jakoś super procesem, efekt jest fantastyczny. Patrzyłem na Lubimy Czytać, książka ma naprawdę bardzo wysokie oceny. Jeżeli ktoś, kto słucha, nie wie, o co chodzi w SEO, a chciałby się dowiedzieć, to bardzo fajne kompendium, żeby wystartować i robić rzeczy samemu. Jak czytałem tę książkę wczoraj, to myślałem, że to przepis na zlikwidowanie wszystkich pseudoagencji: jeżeli klient albo osoba z marketingu, która nie miała do czynienia z SEO, przeczyta, zrozumie i będzie zadawać odpowiednie pytania, to nie da się jej wkręcić, że ktoś przez miesiąc poprawiał 4 meta description albo stworzył 17 słów treści, czy inne banialuki, które bardzo wiele razy można usłyszeć, że są wsadzane klientom jako wypełniacz umowy. Czy to też jest twoja misja edukacyjna: poinformujmy klientów, żeby się nie dali naciągnąć?
Dlaczego Fox Strategy odczarowuje SEO i jaką ma misję?
Ewelina: Tak, od samego początku. Jak zakładałam Fox Strategy, to jeszcze na początku w naszych sloganach odczarowywaliśmy SEO, dlatego że SEO to tak naprawdę jest rzetelna robota, to nie jest czarna magia. Mam poczucie, że jeżeli ktoś robi z SEO czarną magię, to znaczy, że nie wykonuje swojej pracy rzetelnie, bo nie chce się nią podzielić. To nie jest tajemne know-how, tego można się nauczyć. Jeżeli dzięki tej książce i każdej kolejnej uda się wyciąć trochę tych pseudoagencji, jestem naprawdę content. Jest bardzo dużo bardzo dobrych agencji, które niestety muszą z pseudoagencjami rywalizować i nierzadko jest to rywalizacja frustrująca.
Rafał: Bardzo często, bo na tym rynku rywalizuje się ceną, a rywalizacja ceną jedyne, co daje, to obniża ogólną jakość usługi czy produktu, bez względu na to, o czym mówimy. Uważam, że jakość tej usługi w Polsce jest bardzo niska, tak ogólnie.
Ewelina: My cały czas się z tym mierzymy. Jestem w szoku: 15 lat jestem w SEO i nadal mamy pozycjonowanie za efekt i zastanawiam się, jakim cudem, komu się to opłaca. Opłaca się wtedy, kiedy te efekty przyjdą dlatego, że zrobi się bardzo podstawowe prace dla nie do końca dobrze dobranych fraz. Płacimy za efekt albo robimy pozycjonowanie za 300, 500, 700 złotych. W tym budżecie nie da się zrobić tego rzetelnie. Chyba że konsultingowo, na zasadzie, że ktoś sprzedaje godziny. My bardzo często pracujemy konsultingowo, wtedy klient płaci za coś innego, za to, że ma seowca na godzinę. W ogólnym rozumieniu SEO za kilkaset złotych czy SEO za efekt nie ma żadnego przełożenia. Mamy sporo agencji, które tak działają, i dla mnie nadal jest to szokiem.
Rafał: To inne modele biznesowe, dla mnie też niezrozumiałe, ale chyba póki co działają. Działania, które podejmujesz w kontekście tej książki, to krok w dobrą stronę. Myślę, że powinnaś kontynuować, bo naprawdę dobrze ci to wychodzi, bez słodzenia na siłę, serio.
Ewelina: Dzięki. Ten proces bardzo lubię, lubię proces pisania książki, niekoniecznie lubię proces korekt od momentu napisania do wydania. Moment, w którym zawsze mówię, że nigdy więcej, to moment przytłoczenia ilością pracy, bo to naprawdę duży projekt, który trzeba dowieźć. Ale daje to też niesamowitą satysfakcję, ekscytację i w jakiś sposób pomaga ludziom. Oczywiście to nie jest ratowanie życia, ale pomaganie w zaistnieniu w internecie, i to też jest dobre i fajne.
Rafał: Czy twoim zdaniem firma SEO może mieć misję, która ją niesie?
Ewelina: Myślę, że tak. Misję mamy. Jak to zazwyczaj z misją bywa, jest trochę na wyrost. Nasza misja to po prostu pomaganie ludziom. Staramy się pomagać z jednej strony naszym klientom, z drugiej budować organizację w taki sposób, żeby była przyjazna naszym pracownikom. Jakkolwiek to brzmi, w misji mamy wpisane, że wierzymy w to, że trzeba pomagać ludziom, i rozpisujemy to konkretnie w wizji: jak przedstawiamy to klientom, jak pomagamy im nie tyle prowadzić, co promować ich biznes, jak pomagamy naszym pracownikom, by mogli rozwijać się w adekwatnym dla siebie kierunku. U nas ta pomoc i bycie dobrym człowiekiem jest fragmentem misji. I uważam, że to nie kwestia samego SEO, każda firma może mieć tego rodzaju misję, czymkolwiek by się nie zajmowała.
Rafał: Ciekawe podejście, ale myślę, że nawet nie na wyrost, bo jak powiedziałaś, że chcesz robić tę usługę rzetelnie i uczciwie, do tego zachęcasz i nakłaniasz, to dobrze wykonana i rzetelna usługa może pomóc i pomaga firmom się wybić, takim, które bardzo często nie miałyby szansy zaistnieć w internecie, gdyby trafiły na innych specjalistów.
Ewelina: My niejednokrotnie działamy mocno edukacyjnie. Mówiąc wprost, moim targetem w teorii nie powinny być osoby, które chcą się nauczyć SEO, bo biznes to często typowa praca agencyjna. To, że tak mocno edukujemy, że tak bardzo się w to angażuję, że te książki są skierowane do osób początkujących, które mogą dzięki temu same coś zrobić, to próba poprawy tej branży i dotarcia do osób, które mogą być wykorzystane przez pseudoagencję.
Rafał: To dobra misja. Często o to pytam, bo wielokrotnie spotkałem się z określeniem w naszej branży, że nie ma czegoś takiego, że misją SEO jest zarabianie pieniędzy, i wszelka historia wokół tego jest nieprawdziwa. A ja się z tobą akurat zgadzam.
Ewelina: Nasza misja brzmi dosłownie, że wierzymy, że świat może być lepszym miejscem, dlatego dbamy o ludzi. To nie znaczy, że pieniędzy nie zarabiamy. Jesteśmy biznesem, nie fundacją. Musi się to spinać. Natomiast prowadzenie firmy tylko i wyłącznie po to, żeby zarabiać pieniądze, w to nie wierzę. To, jakie masz przewagi konkurencyjne, jak utrzymujesz zespół, mam na myśli nie utrzymanie finansowe, tylko utrzymanie członków zespołu w zespole, jak motywujesz ich do pracy, jeżeli to tylko: zarabiaj dla mnie więcej pieniędzy. Może jestem trochę buntowniczką, ale jakby mój prezes czy szef powiedział mi: wiesz, Ewelina, naszą misją jest to, żebym miał więcej w portfelu, to byłabym średnio zmotywowana do pracy, powiem ci.
Rafał: Wchodzimy w obszar motywacji zewnętrznej i wewnętrznej. Mam wrażenie, że ty do tego podchodzisz bardziej z perspektywy motywacji wewnętrznej, stałej, gdzie nie nakładasz motywacji na ludzi, tylko ją wywołujesz. Jest teoria, z którą się zgadzam, że każdy jest zmotywowany, tylko czasami nie wie do czego, nie widzi do czego. A jak ma nakładaną motywację zewnętrzną: zarabiaj dla mnie więcej pieniędzy, ja ci coś odpalę, i będziemy mieli pieniądze, żebyśmy mieli jak najwięcej pieniędzy, to się wypali. To jest przepis na wypalenie zawodowe. Takie gonienie króliczka, nie wiadomo po co, może się źle skończyć.
Czym jest organizacja turkusowa i jak działa Fox Strategy?
Rafał: Chciałem zawrócić do Fox Strategy. Jesteście organizacją, jak przeczytałem, samoorganizującą się, turkusową. Szybka dygresja: byłem tym tematem kiedyś bardzo zainteresowany. Czytałem „Szef zawsze ma czas”, to była pierwsza książka z turkusową okładką, i czytałem „Pracować inaczej” francuskiego autora.
Ewelina: Laloux, biblia turkusowych organizacji.
Rafał: Byłem mega zajarany przez dłuższy czas, ale nie umiałem tego wprowadzić, szczerze. Miałem wrażenie, że to robię, a finalnie się okazało, że nie do końca, i zrobił mi się bałagan. Jestem ciekawy, jak wy pracujecie, że jesteście skuteczni dzięki tej organizacji pracy.
Ewelina: Miałam ostatnio rozmowę na evencie HR-owym i rozmawialiśmy o tych turkusowych organizacjach. Myślę, że miałam łatwiej przez to, że od początku budowałam swoją organizację. Zdecydowanie trudniej wprowadzić turkus do organizacji, która już funkcjonuje, niż budować coś od początku. Kiedy zaczynałam Fox Strategy, myślałam, że będę freelancerką i na tym się skończy. Zupełnie nie planowałam rozwoju firmy do kilkunastu osób. Z czasem okazało się, że ten biznes się rozwija i trzeba było pomyśleć, jak zarządzać firmą, tak żeby moje prywatne cele i wartości były realizowane. Z jednej strony miałam dużo kontrprzykładów, jak nie zarządzać firmą, zawsze miałam opór do pionowych struktur organizacyjnych i chciałam to przełożyć na Fox Strategy. Z drugiej strony miałam w sobie dużą potrzebę wolności. Do tej pory jestem wolnym ptakiem, ale od końca 2023 roku nie jestem prezeską, więc mogłam zrezygnować z zarządzania operacyjnego i skupić się bardziej na rozwoju firmy. Dla mnie to było ważne od początku, ale nie wiedziałam, jak się za to zabrać. Miałam to szczęście, że trafiłam do dobrych trenerów biznesowych, gdzie idea turkusowej organizacji się u mnie pojawiła. Zaczęłam czytać, przebrnęłam przez większość Laloux, to bardzo trudna książka, ale „Szef, który zawsze ma czas” to bardzo fajne wprowadzenie w turkus. Okazało się, że rzeczy, które są dla mnie ważne, czyli komunikacja, żeby ludzie mieli wpływ na firmę, żeby firma nie reprezentowała tylko mnie, ale dawała ludziom poczucie misji i sprawczości, to jest pewnego rodzaju turkus.
Ewelina: Żebyśmy mieli jasność, bo my oboje wiemy, czym są organizacje turkusowe, a słuchacze mogą nie wiedzieć: w uproszczeniu można powiedzieć, że turkusowe organizacje to takie organizacje, w których decyzję podejmuje osoba, która jest najbardziej kompetentna w danym temacie. Nie zawsze będzie to prezes organizacji, nie zawsze nawet lider. Czasami będzie to osoba, która ma największe kompetencje. W związku z tym buduje to organizację, w której zespół ma bardzo dużą sprawczość i wpływa na sposób funkcjonowania firmy. Ja jako założycielka mam wpływ na to, jak się rozwija, i mam swoje cele. Natomiast mój zespół podejmuje też autonomiczne decyzje, które są zgodne z naszą misją, wizją, wartościami i postawami, które z tych wartości wynikają. Przez tych kilka lat wykonaliśmy kawał pracy związany z tym, jak chcemy, nie ja chcę, tylko jak my chcemy, żeby organizacja funkcjonowała. Powstał nasz culture book, w którym mamy spisane misję i wizję, i warto podkreślić, że nie zrobiłam tego na początku organizacji, tylko w szóstym roku funkcjonowania, pracowaliśmy nad tym zespołowo.
Ewelina: To jest organizacja budowana od podstaw. Nie miałam doświadczeń biznesowych, więc wszystko działo się w toku, na żywca. Definiowaliśmy wartości. Mamy co roku warsztaty, w których opowiadamy sobie, co jest dla nas ważne w pracy, jak chcemy funkcjonować, czy ważna jest dla nas odpowiedzialność, czy otwartość, jak łączyć te wartości. Co roku stoimy z post-itami i sobie o tym opowiadamy. Mamy to też rozpisane w formie postaw, które wynikają z wartości, bo łatwo jest powiedzieć, że dla mnie wartością jest asertywność, ale co z tego wynika? Dla mnie asertywność będzie to, że powiem nie w odpowiednim momencie, a dla kogoś to będzie zbyt agresywne. Kiedy mówimy o odpowiedzialności, bardzo łatwo się zagalopować, czyli powiedzieć, że jestem odpowiedzialna za pracę, czyli 24 godziny na dobę angażuję się w pracę, a mi w ogóle nie zależy, żeby ludzie w organizacji tak funkcjonowali. Wykonaliśmy kawał wspólnej pracy, która pozwala ludziom podejmować decyzje w zgodzie z tym, jak chcemy funkcjonować.
Ewelina: Kiedy mamy do czynienia z dużą organizacją, o wiele trudniej pewne rzeczy wdrożyć. W małej organizacji, gdzie mamy kilkanaście osób, wszyscy mogą być na bieżąco zaangażowani w tworzenie tej organizacji. Cały proces zajął nam, myślę, 7 lat. W tym momencie każdy dział jest w stanie funkcjonować autonomicznie, każdy specjalista jest w stanie funkcjonować autonomicznie, a w momencie, w którym potrzebuje wsparcia, po prostu przychodzi po pomoc. Mamy bieżące feedbacki, bieżące odprawy i to bardzo dobrze funkcjonuje, ludzie mają bardzo dużą autonomię. Specjalista pracuje, mimo że w procesach Fox Strategy, bo nie da się uniknąć tego, żeby organizacja nie miała procesów, ma też swoją dużą dawkę indywidualności. Dlatego jesteśmy w stanie na przykład dobierać specjalistę per projekt, bo pracuje w określony sposób, który najmocniej będzie współgrał z danym klientem.
Dlaczego rekrutacja do organizacji turkusowej jest tak trudna?
Ewelina: Ale jest nam o wiele trudniej zrekrutować kogoś do organizacji na nowo, bo musimy od początku nauczyć taką osobę feedbacku, nauczyć otwartości i pokazać jej, że jak powie nam, że skopaliśmy robotę z czymś, to nie obrazimy się, tylko wręcz docenimy taką postawę. Odpowiedzialność na poziomie turkusowej organizacji oznacza też, że faktycznie jest się zaangażowanym w decyzje, a nie każdy chce być decyzyjny. Czasami ludzie wolą zamknąć o 16:00 komputer i nie podejmować żadnych decyzji. To nasze duże wyzwanie: rekrutowanie nowych członków zespołu, szukanie takich, którzy chcą wziąć odpowiedzialność, chcą mieć wpływ na rozwój organizacji. To permanentne wyzwanie.
Rafał: Bardzo fajnie to wyjaśniłaś, myślę, że rozjaśni słuchaczom, czym jest turkusowa organizacja. Uśmiechnąłem się, bo sympatyzuję. Ja nie nazywam mojej organizacji turkusową, samoorganizującą się, bo, jak powiedziałem, poległem tutaj, ale działamy trochę tak, że mamy kilka kluczowych procesów, które są jasne i muszą być, i to normalne, ale zawsze mówię: rób to, co jest najlepsze dla projektu, dla klienta, tam, gdzie masz osiągnąć cel. A jak to zrobisz, czy tym procesem, czy bez procesu, tak długo jak utrzymasz się w budżecie i będziesz realizował ścieżkę, którą wybraliśmy z klientem, jestem z tym okej. Druga zasada: jeżeli znajdziesz coś, co jest poza scope of work, czyli poza zakresem podpisanej umowy, to ciągle jest twoja odpowiedzialność, żeby o tym poinformować i żeby to zaadresować. Nie masz prawa przejść obojętnie obok czegoś zepsutego na serwisie, w sklepie, czegokolwiek. Nie zawsze będziemy w stanie to naprawić, bo nie zawsze to będzie w naszych kompetencjach i budżecie, ale naszym obowiązkiem jest to znaleźć i o tym powiedzieć, i nie trzymać się ściśle jakiegoś procesu. Dlatego, choć lubię procesy i pomagają, mam długie zęby do procesów pod tytułem realizacja usługi SEO. To pachnie mechanizacją, kołchozem, robieniem dla robienia. Mam osobiście duże problemy z rekrutacją: niektóre osoby technicznie i skillsetem nam pasują, ale problem, żeby mindset był taki, że okej, wchodzę w to w taki sposób, jestem otwarta na feedback. Stworzyć kulturę organizacji, gdzie dostaniesz feedback, kiedy mamy społeczeństwo ściśle hierarchiczne z olbrzymią pozostałością feudalną, to trudne. Mam wrażenie, że to czasem bardzo trudno działa, nawet nie wrażenie, widzę, że to trudno działa. Trzeba to wyciągać i myślę, że to najtrudniejsza praca. Dodam, że mam doświadczenie w pracy z innymi kulturami i polska kultura jest bliżej Azji niż zachodu Europy, w mojej opinii, w kontekście otwartości w komunikacji.
Ewelina: Już tego nie ma w systemie edukacji. Skąd u mnie się wziął feedback: mamy też wdrożone w organizacji nonviolent communication, porozumienie bez przemocy według Marshalla Rosenberga, które opiera się na tym, by nie oceniać człowieka, tylko rozmawiać o swoich oczekiwaniach, emocjach, potrzebach. Powiem ci, że podejście do nonviolent communication w zespole, gdzie jesteśmy tak przyzwyczajeni do hierarchii, do tego, że jesteśmy oceniani na każdym kroku, to naprawdę orka. W systemie edukacji nie mamy czegoś takiego jak komunikacja. Wychodzimy z wzorcami ze szkoły, z rodziny, i przychodzimy przyzwyczajeni do hierarchii. Chociaż to się też zmienia, bo porozumienie bez przemocy coraz częściej pojawia się już w rodzinach. Nagle okazuje się, że ludzie mają głęboko zakorzenioną hierarchiczność, że to walka na lata. I będą ci, którzy są bardziej otwarci, ale trzeba ich najpierw znaleźć. Tu pojawia się dylemat rekrutacyjny. Mamy przekonanie, bardzo fajnie podsumowałeś, że kiedy przychodzi do nas klient i ma jakąś potrzebę, to skoro w naszej misji jest to, że dbamy o ludzi, i widzimy, że coś jest nie tak, to nawet jeżeli nie jest to w zakresie naszych kompetencji, angażujemy się w ten temat. Oczywiście nie za darmo, ale to jest w cenie usługi, my często pracujemy godzinowo. Nie możemy przejść obojętnie, że klient ma problem, że coś na stronie nie działa. Znaleźć ludzi, którzy nie przejdą obojętnie, jest faktycznie trudno, więc totalnie się zgadzam, że największym wyzwaniem jest rekrutacja. Bo jeżeli ludzie się już odnajdą w organizacji, to się uczą i z czasem naprawdę fajnie się komunikujemy, fajnie angażują się w biznes klienta. Trzeba takich ludzi znaleźć. I paradoksalnie to na pewno dłuższa rekrutacja.
Rafał: Na 100 procent. Czasem się śmieję sam z siebie, jak u nas proces rekrutacyjny wygląda, bo mnie nie interesuje CV. Nigdy. Nawet tego nie oglądam. Show me what you've done. Pokaż mi, co zrobiłaś, i porozmawiajmy o tym, jak możemy to zaaplikować u nas. Plus porozmawiajmy o tym, jak myślisz o świecie. Bo jak myślisz o świecie, że jest przerażający, zamknięty i trzeba się okładać kijami, to się po prostu nie dogadamy, nawet jak jesteś najlepszą specjalistką na świecie. Wiem, że ciężko to wdrożyć na wielką skalę w dużej firmie. Mnie maksymalnie zdarzyło się wdrażać w firmie do 100 osób i ciągle tymi zasadami się kierowaliśmy. Były tam naprawdę bardzo dobre osoby. Zachęcam, żeby w ogóle w ten sposób myśleć, bo w CV można wszystko napisać. Wiem, że są skanery AI do CV, ale trochę się z tego nabijam, że te skanery eliminują, bo są biased, pewne grupy, pewne słowa kluczowe. Ale w te dygresje nie będziemy wchodzić, bo o HR-ze moglibyśmy długo rozmawiać.
Jak powstało Fox Strategy DACH i komu pomaga?
Rafał: Znowu chwilkę o Fox Strategy, bo zainteresowało mnie to, że nie robicie usług tylko na rynek polski. Odczytałem ze strony, że robicie też jeden rynek zagraniczny, Niemcy. Dlaczego akurat Niemcy i dla kogo? Skąd to się wzięło?
Ewelina: To w pewien sposób wynik tego, że, ja nie lubię mówić, że jesteśmy turkusową organizacją, bo uważam, że turkus to pewnego rodzaju ideał, ale dążymy do tego i będziemy dążyć, że mamy na pokładzie Kamila Dymidowskiego, który wychował się w Niemczech i od, myślę, już z 15 lat działa w branży SEO, bo zaczynaliśmy w bardzo podobnym czasie, zresztą poznaliśmy się w zupełnie innej firmie. Kamil dołączył do zespołu Fox Strategy jako specjalista SEO. Pojawił się u niego pomysł, że może wykorzysta swoją znajomość rynku niemieckiego, bo miał wcześniejsze doświadczenia i rozwijał dział SEO na rynki DACH. To było dobre 6-7 lat temu. W chwili obecnej istnieje Fox Strategy DACH, spółka dedykowana obsłudze klientów na rynki niemieckojęzyczne, a Kamil jest jej prezesem i rozwinął produkt do tego stopnia, że ja, mimo że po niemiecku potrafię powiedzieć tylko parę zdań i na tym moja znajomość niemieckiego się kończy, faktycznie jesteśmy w stanie obsłużyć niemieckojęzycznego klienta, firmy, które wychodzą na rynki niemieckie. Mamy niemieckich copywriterów, native'ów, mamy Kamila, który komunikuje się doskonale w języku niemieckim i polskim. To nam umożliwia funkcjonowanie również na rynku naszych sąsiadów, mimo że większa część firmy w ogóle nie zna języka niemieckiego. To zasługa organizacji turkusowych, tego, że kiedy pojawił się ten pomysł, powiedziałam: okej, masz wiedzę, masz kompetencje, rozwijaj spółkę. Najczęściej pracujemy z klientami, którzy z rynku polskiego wychodzą na niemiecki, bo rynek niemiecki jest trochę inny od polskiego, może bardziej konserwatywny, nawet jeśli chodzi o SEO, o pozyskiwanie linków, więc Polacy zazwyczaj trochę inaczej do tego podchodzą. Ostatnio trafiają do nas też klienci bezpośrednio z rynku niemieckiego, bo Kamil występuje na konferencjach w Niemczech. To jedna odnoga naszych usług.
Rafał: To pokazuje, że podejście otwartości działa w praktyce. I trafiłaś na osobę, która chce to robić, więc dużo się zbiegło.
Ewelina: Kamil od początku miał bardzo duże poczucie obowiązku, zresztą znałam go wcześniej, i teraz jest w stanie sam prowadzić organizację wraz z naszym wsparciem, więc to jeden z sukcesów prowadzenia organizacji w stronę turkusa.
Rafał: Powiedziałaś o Niemczech, ale rozumiem, że to dotyka też...
Ewelina: Austrii, Szwajcarii.
Rafał: Czy macie już wielu klientów? To duża część waszego biznesu?
Ewelina: Procentowo myślę, że około 25 procent naszego biznesu. To dosyć sporo. Spółka powstała w maju zeszłego roku, więc prawie dwa lata. Biznes się stopniowo rozwija i może nie ma jeszcze takiej skali jak Fox Strategy, spółka główna, ale rzeczywiście fajnie się rozwija.
Czy AI zastąpi copywriterów w agencjach SEO?
Rafał: Myślisz, że wraz z rozwojem sztucznej inteligencji skalowanie zagraniczne będzie łatwiejsze, szybsze? Upatrujesz tego jako potencjalne korzyści dla was czy zagrożenia? Pytam, bo z wieloma agencjami się spotykam i jest dychotomia, opinie bardzo odbiegające od siebie. Jedni upatrują, jak ja, olbrzymiego potencjału, ale jest wiele firm, które podchodzą bardzo sceptycznie.
Ewelina: Ja, podobnie jak ty, uważam, że to ogromny potencjał do wykorzystania, bo uważam, że niezależnie od tego, czy działasz na rynkach niemieckojęzycznych, polskim czy jakimkolwiek innym, jeżeli wykonujesz rzetelnie swoją robotę, jeżeli masz relacje z klientem, to automatyzacja może ci pomóc usprawnić procesy, sprawić, że twoja praca będzie wykonywana szybciej. Ale nie zastąpi ci kontaktu z człowiekiem. Pracujemy w branży usługowej. Jeżeli organizacja jest zbudowana tak, że prowadzi się projekty masowo i bardzo odtwórczo, automatyzacja może być zagrożeniem dla pracowników. W sytuacji, w której klient potrzebuje opiekuna, konsultanta, kogoś, kto będzie na bieżąco w procesie, to automatyzacja i AI to genialne narzędzie, które możemy wykorzystywać, usprawniać pracę, robić pewne rzeczy szybciej, lepiej, dokładniej. Myślę, że w kontekście wyjścia na rynki zagraniczne oczywiście, że to też będzie pomagać, chociażby przez to, że możemy już wykorzystywać AI do naprawdę dobrego tworzenia treści. Aczkolwiek, tak jak w branży copywritingu, uważam, że tu i teraz naprawdę dobrzy profesjonalni copywriterzy, którzy robią genialne researche, mają dostęp do badań naukowych, tworzą genialne treści, na ten moment nie mogą być zastąpieni przez AI. To zupełnie inny rodzaj treści. Takie odtwórcze działanie może zostać zastąpione, ale póki w grę wchodzi kreatywność, opieka, relacja, emocje, to jeszcze nie. Nie obawiam się tego, raczej uważam to za genialne narzędzia i potencjał do wykorzystania.
Rafał: Brzmi to trochę tak, że na ten moment tak oceniasz i trochę nie wierzysz, że te narzędzia pójdą tak daleko, że totalnie zmimikują na przykład genialnego kontentowca, który umie robić research. Ja mam przekonanie, że pójdzie w tę stronę, patrząc na szybkość rozwoju, na deep research i umiejętność uczenia się stylów i emocji przez modele. Role contentowe są zagrożone, ale żeby doprecyzować: jeżeli ktoś pisze dla OKO.press, dla Wall Street Journal, to mniej bym się obawiał. Ale jeżeli ktoś pisze landing page'e, opisuje prace naukowe, rozwija blogi, to osobiście spędzałbym każdą możliwą chwilę w nauce AI i narzędzi do multimodalnych treści, a jak nie, szukałbym innej pracy. To moja totalnie osobista wizja.
Ewelina: Totalnie się z tobą zgadzam. Mam na myśli to, że kiedy wykonujesz swoją robotę rzetelnie, korzystasz ze wszystkich możliwych narzędzi. Absolutnie nie neguję, że za jakiś czas będziemy mieli genialne treści, copywriterzy mogą zostać zastąpieni, ale dobry, genialny copywriter będzie umiał tym zarządzać, przejrzeć merytorycznie, zredagować. Mamy genialną content managerkę, która jest teraz wspierana pisarką AI-ową i jej rola sprowadza się do zarządzania tym. W przyszłości będzie jeszcze inaczej. Dlaczego branża SEO tak szybko rzuciła się na AI? Bo jesteśmy przyzwyczajeni do dynamicznych zmian i już wiemy, że za parę lat AI może przejąć naszą robotę. Co więcej, wiemy doskonale, że ChatGPT czy jakiekolwiek inne narzędzie w tym stylu będzie stopniowo wypierać wyszukiwarkę. Więc szukamy sobie roli i wykorzystujemy to. Zobacz, ile mamy szkoleń AI prowadzonych przez seowców. Rozmawialiśmy o tym przed nagraniem. Uważam, że ten postęp jest nie do zatrzymania. Jeżeli wykonujesz swoją pracę, jesteś na bieżąco, to sobie rolę znajdziesz. Jeżeli ktoś chce pracować twórczo, to może zostanie zastąpiony, ale jeżeli ktoś ma w sobie dozę kreatywności, chce dostarczyć jak najlepszą usługę, już teraz bardzo mocno pracuje z AI i będzie się stopniowo dostosowywać do zmian. Czy za dwa lata czy pięć, nie wiem, ale tempo jest błyskawiczne. Dwa lata temu, jakbyśmy rozmawiali o tym, co się dzieje w temacie AI, prawdopodobnie nie podejrzewalibyśmy, że będziemy w tym momencie, w którym jesteśmy.
Rafał: Z rozwojem tej technologii nigdy nie wiadomo, czy mówimy o tym, co się wydarzy za dwa lata, czy to już się wydarzyło wczoraj, tylko jeszcze o tym nie wiemy. Technologia jest niesamowita i jednocześnie przerażająca, ale staram się patrzeć z optymizmem, z myśleniem, że należy to kontrolować. Myślę, że ludzi pod tytułem copywriter, twórca treści pod pozycjonowanie, to moje ulubione określenie w tej branży, nie będzie, ale z całym szacunkiem do nich jako do ludzi, bo to były zadania dehumanizujące w mojej opinii. Pisanie treści pod tytułem najlepsze regały brązowe olejowane z bejcą 3 metry na 2 z takimi nagłówkami. Osoby, które mają smykałkę do pisania, muszą się otworzyć na narzędzia, a jak się otworzą, mogą się skalować niesamowicie i będą niezastąpione, bo to będzie kawałek skillsetu. Jak daleko pójdziemy ze sztuczną inteligencją i multimodalnością, jak będziesz umiał się tym posługiwać, trudno cię będzie zastąpić, bo nie będziesz już przysłowiowym długopisem.
Ewelina: Twoja praca nie będzie odtwórcza: nie będziesz pisać, bo ktoś ci zlecił słowa kluczowe, a ty je upychasz. To może zrobić AI. Wszystkie odtwórcze rzeczy AI robi tu i teraz, będzie robić za jakiś czas. Odtwórczość jest do zastąpienia, kreatywność moim zdaniem na ten moment nie, w przyszłości nie wiem, jestem ostrożna, bo to, co dziś wydaje się niemożliwe, za dwa lata czy może jutro może się okazać możliwe. Kreatywność i emocje są nie do zastąpienia na ten moment. Dopóki pracujemy relacyjnie, dopóki musimy pracować kreatywnie, musimy uczyć się wykorzystywania narzędzi i dzięki temu stajemy się niezastąpieni.
Rafał: Bardzo bym sobie życzył, żeby ludzkie emocje i relacje nigdy nie były zastąpione przez sztuczną inteligencję, bo obudzilibyśmy się w totalnie dystopijnym świecie, w którym nie chciałbym zamieszkiwać. Wiem, że będą takie ciągoty, bo kapitalizm nie znosi próżni, a późny kapitalizm nienawidzi ludzi, ktoś tak powiedział. Stawiajmy opór w mądry sposób.
Ewelina: Nie wiem, na ile nasz opór będzie miał znaczenie, ale możemy próbować.
Rafał: Na przykład nie wchodzę w interakcje z botami AI na stronach, jak chcę coś załatwić. Nie dlatego, że mam opór wobec AI, bo odwrotnie myślę o tej technologii, tylko czuję się oszukany: mam relację z tą firmą, z jakąś osobą w niej. Ostatnio zgubiłem jedną z kart SIM, byłem w Azji, przez przypadek zmieniałem kartę, gdzieś ją posiałem. To nie była polska firma. Prosili mnie, żebym rozmawiał z ich agentem, uroczym awatarem AI. Nie czułem, że to jest w porządku. Mam u nich konto od 15 czy 20 lat i chciałbym porozmawiać z człowiekiem, który mi to załatwi. Mam może boomerski opór. Wydaje mi się, że ten opór jest słuszny w tym sensie, że okej, używajmy, ale nie spłycajmy relacji, ludzie kochani, bo pójdziemy w pokręconą stronę.
Ewelina: Z jednej strony tak, ale pamiętam jeszcze świat bez internetu, więc mamy naturalny opór. Pokolenie siedmiolatków obecnie już rozmawia z ChatGPT, mają swoich agentów i dzięki temu rodzice odpowiadają na trudne pytania. To case mojej przyjaciółki, która ma ChatGPT dla swojego syna. Dziecko zadaje milion pytań o to, ile jest ludzi na Ziemi, jak daleko stąd do czegoś. To dziecko dojrzewa, wiedząc, że może korzystać z takiego narzędzia. Tak jak my pamiętamy świat bez internetu, on prawdopodobnie nie będzie pamiętał świata bez AI. Jak to się rozwinie i czy ten opór zostanie utrzymany, nie wiem, powiem szczerze.
Rafał: Ja przypuszczam, że nie, bo patrzę przez pryzmat mojego doświadczenia, wieku i zapatrywania na świat. Wolę czasem zrobić coś wolniej, ale lepiej, niż szybciej, ale taniej. Chciałem przekazać, że biznes się robi relacyjnie i tak powinno pozostać. To nie znaczy, że ma być niewspierany rozwiązaniami nowoczesnymi, bo powinien być wspierany, ale jednak relacyjny. Ja bym chciał go takim zachować.
Ewelina: Też bym chciała. Z drugiej strony myślę, jak mocno otwiera się rynek dla osób, które tworzą automatyzację. Ciekawe, jak przez ostatnie dwa lata zmienił się rynek marketingu: ile pojawiło się stanowisk dedykowanych AI, ilu specjalistów zaczyna budować naprawdę niesamowite rzeczy, takie, których ja w tym momencie nie umiem stworzyć. AI trochę nam zabierze, ale też otwiera zupełnie nowe możliwości. Zobaczymy, jak to będzie.
Jak uzasadnić cenę SEO przy spadających CTR?
Rafał: Nie obawiasz się, z perspektywy twojej firmy, zmian w tym, jak wygląda wynik wyszukiwania Google, na ten moment szczególnie dla e-commerce, gdzie CTR spada i czasami krytycznie? I dwa: wpływu personalizowanego wyszukiwania w wielkich modelach językowych, ChatGPT, Claude, można wstawić cokolwiek.
Ewelina: Jeszcze AI Overview w wynikach wyszukiwania. Dzieje się dużo. Czy się obawiam? Chyba nie, tylko i wyłącznie dlatego, że kiedy zaczynaliśmy w SEO, tych zmian było tak dużo, że nawet nam się wydawało, że to dużo. Praca w SEO oznacza, że przyzwyczajasz się do zmian, żyjesz w ciągłej zmianie. Absolutnie nie mogę powiedzieć, że ignoruję ten fakt, w żadnym wypadku. Bacznie to obserwuję i zastanawiam się, jak będzie wpływać na usługę SEO za parę lat. W końcu od 15 lat słyszę, że to się kończy. Nadal uważam, że się nie kończy, ale będzie się bardzo zmieniać. Nie boję się, ale uważam, że to coś, czemu trzeba się przyglądać, do czego trzeba dostosowywać na bieżąco strategię. Jakieś półtora roku temu zaczęliśmy szereg automatyzacji w Fox Strategy, bo nigdy nie byliśmy w automatyzacjach szczególnie dobrzy, ale wiedzieliśmy, że trzeba to zrobić. Ja mogę nie być ekspertem automatyzacji, ale wiem, że potrzebuję narzędzi, które usprawnią moją pracę i ją przyspieszą, żeby mieć konkurencyjną ofertę, bo inni też to będą robić. CTR-y spadają chyba cały czas. Pamiętam wyniki sprzed paru lat, kiedy były mniej urozmaicone, wtedy CTR-y były na o wiele wyższym poziomie niż teraz. Wprowadzono więcej filmów, rozpraszaczy do wyników wyszukiwania. Teraz pojawia się AI Overview, które też będzie kradło ruch. Te CTR-y będą spadać i musimy dostosowywać strategię, innej drogi w zasadzie nie ma.
Rafał: Moje pytanie jest szczere, bo jesteśmy w tej samej branży, gotujemy się w tej samej zupie: jak uzasadnić przed klientem wysoką cenę nieprzewidywalnej usługi przy ciągle spadających CTR? Mam z tym uczciwy problem. Oczekiwanie jest takie, że usługa będzie dostępna cenowo i jednocześnie skuteczniejsza niż ads. Zastanawiam się, jak do tego podchodzisz, w kontekście przyszłości, ale też na dzisiaj, bo spadające CTR to w dużej mierze skuteczność usługi.
Ewelina: Naprawdę tak. Co nam po wysokich wyświetleniach, jeżeli nie mamy z tego przejść na stronę.
Rafał: No niewiele. Jak to uzasadnisz?
Ewelina: Dodam pewien background, bo to nie jest świeży problem. Wyniki wyszukiwania są coraz trudniejsze. Jakiś czas temu podjęliśmy decyzję, że jesteśmy bardziej agencją konsultingową, pracującą na godzinę. Bardzo często pracujemy z klientami, którzy mają własne działy SEO, a my jesteśmy ich zewnętrznymi konsultantami. Często pracujemy z klientami, którzy wymagają od nas trochę więcej niż SEO, pomagamy im w zarządzaniu stronami internetowymi. To zazwyczaj małe i średnie biznesy, ale to nadal usługa konsultingowa. Dodając ten background: nie mamy modelu usługi, w którym klient płaci określoną kwotę i nie wie, na co to idzie. Jeżeli płaci określoną kwotę, to doskonale wie, że tyle ma godzin pracy, tyle jest budżetu mediowego, tyle na content. To ułatwia przedstawienie klientowi korzyści z usługi, bo wie, za co płaci. Nadal uważam i tak uzasadniam to klientom, że usługa SEO jest inwestycją długoterminową i SEO będzie istnieć tak czy inaczej. W przypadku adsów odetniesz budżet i nie masz efektów. W przypadku social mediów może się okazać, że Instagrama ci zablokują albo Facebook będzie ciął zasięgi organiczne, czyli cały czas płacisz budżet mediowy. W tym rozumieniu SEO nadal jest moim zdaniem o wiele tańsze niż reklamy pay-per-click czy jakiekolwiek kampanie płatne. Możemy w SEO nie inwestować i być zależnym tylko od kampanii albo możemy szukać rozwiązań i cały czas to rozwijać, wiedząc, że wyniki wyszukiwania będą się zmieniać i będzie coraz gorzej. Mówię to wprost. Nie oszukuję klienta na start i nie obiecuję żadnych gwarancji. Rozwiązaniem jest, żeby z jednej strony przedstawiać, za co klient konkretnie płaci, jakie działania są realizowane, a z drugiej nie obiecywać złotych gór. Przez to sprzedaż jest o wiele trudniejsza. Muszę powiedzieć szczerze, że niejednokrotnie mówimy potencjalnemu klientowi, że z tego raczej nic nie będzie. Zainwestujesz mnóstwo pieniędzy, nie damy ci żadnej gwarancji i w twoim przypadku to się zupełnie nie opłaci. Nie mamy problemu z tym, żeby to mówić. Jesteśmy organizacją, która bardzo organicznie rośnie i nie ma wielkiej presji od inwestorów, więc możemy sobie na takie rzeczy pozwalać. Jeżeli potencjału nie widzimy, w ogóle w to nie wchodzimy, nie sprzedajemy na siłę. Może dzięki temu jest łatwiej, nie wiem.
Jak działa modułowy i konsultingowy model usługi SEO?
Rafał: Bardzo ciekawa perspektywa. Odnoszę się do modułowości usługi: dzień dobry, drogi potencjalny kliencie, tu jest 10 godzin technicznych, 5 tysięcy na budżet mediowy i 3 tysiące na content. Great minds think alike, bo ja zrobiłem tak samo. Na samym początku organizacji postawiłem moduły. Klient ma predefiniowane moduły, ale może działać jak z klockami, przekręcać je: tu minus, tu plus. Do takiej pełnej modułowości dążę, dlatego budujemy narzędzia AI, gdzie klient będzie dokładał na przykład narzędzie Unlimited Content, z gwiazdką oczywiście, czyli Content AI wedle naszego modelu i schematu, i wiele innych modułów, gdzie będzie mógł sam to składać. CTR-y spadają, usługa musi być tańsza lub może być tak samo droga, ale trzeba robić więcej. AI nam tu może pomóc: możemy dzięki temu robić więcej, nie zwiększając krytycznie ceny, i może nie osiągniemy dużo większej efektywności usługi, ale przynajmniej nie spadnie krytycznie. Wydaje mi się, że tu jest szansa.
Ewelina: Plus, skoro pracujecie modułowo, to doskonale wiesz, że godzina pracy nie jest równa godzinie pracy. To kolejny dylemat rekrutacyjny: znaleźć osobę, która będzie równie efektywna, nie tylko korzystając z narzędzi, ale mająca bagaż doświadczeń, i w tę godzinę jest w stanie zrobić naprawdę dużo, versus osoba, która godzinę poświęci na research i za to płaci klient. To, co się u nas bardzo mocno sprawdza, to to, że zespoły projektowe są przedstawiane na sam start. Klient daje nam kredyt zaufania, wie, z kim będzie pracował i za czyją godzinę pracy płaci. To fajne do wdrożenia w organizacji, która ma kilkanaście osób, na pokładzie jest kilku ekspertów, każdy się specjalizuje w swoich rzeczach, i klient ma wtedy dedykowaną ofertę: tacy specjaliści zostali przydzieleni do projektu, tyle ich godzin potrzebujemy, do tego tyle budżetu mediowego. Fajne jest to, że układasz to modułowo. Oprócz tego automatyzacja: bardzo mocno już w to idziemy, żeby godziny były bardziej efektywne, żeby ta godzina, która pozornie jest droga, była bardzo efektywna dla klienta. Po miesiącu pracy zazwyczaj okazuje się, że nie ma już dyskusji o stawkach godzinowych, bo na starcie takie dyskusje się pojawiają. To bardzo trudny temat w kontekście układania modelu usługi, który będzie unikatowy i będzie pasował, bo nie będzie pasował wszystkim. My albo pracujemy z małymi klientami, którzy potrzebują konsultantów, albo z naprawdę dużymi markami o bardzo wyśrubowanych oczekiwaniach.
Rafał: Przy okazji trudne jest zbudowanie jednolitej usługi, jak są i mali, i duzi, bo to wymaga innej kompetencji w kontekście komunikacyjnym, ale nie idźmy tu, bo popłyniemy. Ciekawe, że prezentujesz zespół, bardzo mi się to podoba. Chciałem tak robić i spektakularnie poległem. Pokazujemy lidera projektu, ale próbowałem pokazać też osoby odpowiedzialne za off-site, on-site, content i development, bo u nas najczęściej cztery osoby pracują na projekcie. Poległem, bo ktoś zachorował, gdzieś się czegoś nie udało zrobić. Operacyjnie nie udało mi się tego poskładać, ale jest lider projektu i on zarządza zasobami, i to fajnie działa.
Czy agencja SEO musi się skalować liczbą etatów?
Rafał: Mała dygresyjka: mówimy, że tego się nie da skalować, bo to konsulting. Skalowanie ludźmi: im więcej ludzi, tym więcej procesów, tym de facto mniej ludzi w projekcie. Mamy chyba mylne przekonanie jako ludzie, że musimy się skalować tylko w ten sposób. To nie jedyny model skalowania. Często słyszę: halo, Rafał, już mamy 40 osób. A ja pytam: a ile masz pieniędzy na koncie? Albo: już zatrudniliśmy 80 osobę. Ja zwolniłem trzy osoby i niewiele się zmieniło, bo wykorzystałem automatyzację. Dla mnie najważniejszy nie jest rozwój i skalowanie przez ilość etatów, tylko marżowość netto, moja EBITDA oraz to, czy ludzie, którzy u mnie pracują, zarabiają dobrze. Nie trzeba się rozwijać w jeden sposób, skalować ludźmi, a potem dehumanizować usługę i obniżać jej jakość, bo ilość ekspertów jest ograniczona. Wcale nie musimy żyć w świecie, gdzie są tylko duże agencje. Dzięki AI, automatyzacji, otwartości i takiemu konsultingowi pro jesteś w stanie zarabiać per capita dużo więcej w mniejszej organizacji niż w dużej. Już to widzę przez swój pryzmat, a lubię mówić na swoją firmę, że to mały kurnik.
Ewelina: Dodam jeszcze jedno: w momencie, w którym mamy małą firmę, jesteśmy w stanie zadbać o pracowników. U nas mediana stażu pracy dobija siedmiu lat. To oznacza, że większość ludzi, z którymi pracuję, budowała ze mną organizację. Odchodzi mi onboarding, odchodzi koszt rekrutacji, odchodzi proces, który jest kosztowny i trwa około roku. Moim zdaniem po około roku pracownik jest już tak wdrożony, że funkcjonuje bez potrzeby wsparcia. Oczywiście po dwóch, trzech, czterech miesiącach jest w stanie pracować efektywnie, ale jeszcze wsparcia będzie potrzebował. To są koszty organizacji, które rosną, jeżeli zespół często rotuje. Ja wolę mieć organizację, która ma kilkanaście osób, może w przyszłości 20, może 30 za jakiś czas, mam taką nadzieję, ale w moich ambicjach nie ma setek, która będzie relatywnie stała, nie będzie generować kosztów kolejnych rekrutacji i dużego stresu, i będzie konsekwentnie zarabiać pieniądze, bo o to chodzi w biznesie: musimy zarabiać, żeby utrzymać organizację, żeby wszyscy godnie zarabiali. Odwróćmy to: zastanówmy się, jak zadbać o pracownika, żeby chciał z tobą zostać na dłużej i dzięki temu oszczędzić pieniądze, które i tak byś tracił na kolejnych rekrutacjach. Ja mogę się przeskalować w tym momencie i mieć 50 osób. Rynek stażystów ma się bardzo dobrze, jest szereg organizacji, które mają stażystów po dziurki w nosie, chociaż teraz to powoli traci sens, bo mając AI, po co ci stażysta? Zależy do czego. Możemy oczywiście mierzyć organizację ludźmi, tylko tych ludzi bardzo łatwo pomnażać, a jednocześnie oni mogą mieć niezadowolenie z pracy, często rotować, mieć niski staż pracy, przez co ponosisz kolejne koszty zarządzania całym zespołem. I pytanie, czy ci się chce. Mi się nie chce. Z tego, co mówisz, tobie też się nie chce.
Jak wygląda onboarding w SEO i kto go przetrwa?
Rafał: Nie, kompletnie. Jestem akurat w trakcie onboardingu jednej osoby, która przejmuje część moich obowiązków. To jest ciężkie i drogie, nie ma co się oszukiwać. Pamiętam swój onboarding pierwszy raz, jak przyszedłem do SEO. To było piękne: cudowny onboarding, piękny wieżowiec, Canary Wharf, Londyn. Wygrałem życie, jestem w SEO. Cześć Rafał, cześć. Tu jest komputer, tu telefon, a tam internet. Poczytaj sobie o tym SEO i od jutra już będziesz normalnie pracował.
Ewelina: Genialny onboarding.
Rafał: Genialny, ale lubię myśleć o sobie jako o osobie konsekwentnej i zdeterminowanej, taką własną bańkę sobie tworzę. Zadziałało to ze mną. Pamiętam, że nie spałem praktycznie przez 5 dni i nocy, czytając i ucząc się wszystkiego, czego miałem się nauczyć. Super, jak jest świetny onboarding, super jak są fajnie poukładane firmy, centryczne na człowieka, tak jak ty, albo jak ja się staram być w miarę możliwości i kompetencji. Ale jeżeli jesteś osobą, która się onboarduje, i trafisz w miejsce, gdzie ten onboarding to kompletna lipa albo go w ogóle nie ma, bo tak się zdarza, to czasami warto zacisnąć zęby i przejść przez to samemu, jeżeli dużo się uczysz.
Ewelina: Dużo determinacji, którą wtedy miałeś. Myślę, że tego typu onboarding w cudzysłowie, przetrwają tylko najsilniejsi, najbardziej zdeterminowani. I ci, którzy nie będą mieli dość szybko kontaktu z klientem.
Rafał: Mi kazali dzwonić w tym samym tygodniu. Byłem zdeterminowany i wielu takich ludzi poznałem. Miałem poczucie, że to jedyna droga, w którą mogę iść. I tak do dzisiaj mam, że jak coś robię, to robię. Zachęcam, żeby tak podchodzić, bo czasami łatwo się zdeprymować, firmy są różne, sytuacja na rynku jest, jaka jest, więc warto patrzeć pod siebie i iść przez to.
Ewelina: Zresztą SEO to w ogóle branża dla ludzi zdeterminowanych. Jak chcesz działać w SEO, musisz mieć w sobie tę cechę.
Rafał: Kiedyś znany polski specjalista SEO, którego nie wymienię specjalnie, powiedział mi, że to branża sadomasochistów.
Ewelina: Jest w tym coś. Trzeba kochać zmiany. To nie jest spokojna praca.
Rafał: Embrace the change, kiedy codziennie rano wstajesz i nigdy nie wiesz. Myślę, że jeżeli ktoś na świecie nie zwariuje, to na pewno my będziemy takimi osobami, patrząc na to, co się wyrabia.
Z której roli zrezygnowałaby Ewelina Podrez-Siama?
Rafał: Jeszcze na koniec pytanie. Jakbyś miała zrezygnować z jednej ze swoich ról, masz wiele kapeluszy, to z której i do czego?
Ewelina: Z każdej trudno zrezygnować, bo te role, te kapelusze trochę tworzą moją garderobę. Nie zrezygnowałabym z książek kucharskich, bo gdybym nie napisała tamtej książki, nie odważyłabym się napisać kolejnych. Ale gdybym miała tu i teraz podjąć decyzję, to prawdopodobnie kapelusz gotowania bym odwiesiła. Już trochę to robię, nie mam za bardzo czasu na rozwijanie. Bycie influencerką też się zmieniło. Kiedy prowadziłam tego bloga, to opierało się na zdjęciach na Instagramie, Facebook jeszcze miał fajne zasięgi organiczne, a teraz musiałabym robić TikToki, a to już nie jest mój vibe. Odwiesiłam ten kapelusz, bo nie mam już przestrzeni czasowej i życiowej na robienie tylu rzeczy naraz. Z jednej strony chcę pisać, z drugiej występować, więc musiałam trochę odwiesić kapelusz bycia stricte seowcem. Prowadzę kilka projektów, ale to ułamek tego, co obecnie robię. Oddałam też kapelusz zarządzania. Nie da się połączyć absolutnie wszystkich ról. Jakbym miała odwiesić jeden tu i teraz, byłoby to gotowanie, bo nie mam na to czasu. Pisać książki kucharskie, trzeba to ugotować, zrobić zdjęcia, to cały wymagający proces.
Rafał: No chyba że weźmiesz AI.
Ewelina: To prawda, nawet o tym myślałam, bo mam projekt, żeby wrócić i trochę rozwijać tego bloga, bo on stoi. Patrzę na widoczność, jestem seowcem i myślę, że wypadałoby coś z tym zrobić. Kiedyś szukałabym stockowych zdjęć, próbowała je przerabiać, żeby nie przechodzić przez cały proces fotografii kulinarnej. Teraz zrobiłabym to zupełnie inaczej: skorzystałabym z AI i wygenerowała dobre zdjęcie, które wyglądałoby prawie jak potrawa, której zdjęcia nie chce mi się robić. Już nawet to się zmienia.
Rafał: Myślę, że z przepisu mogłabyś zrobić audio, czyli przepis krok po kroku, który się odtworzy na każdym urządzeniu, albo wideo, wstawić widget na blogu. Jeżeli pobierzesz podobne zdjęcie z internetu i wrzucisz z odpowiednim promptem, dostaniesz swoje zdjęcie. Skalowanie tego ma sens, bo patrzyłem na twojego bloga i jest bardzo fajny. Nie znam się na diecie keto, chociaż ostatnio czytam dużo o paleo i o naszym uzależnieniu od mięsa. Jest świetna książka „Mięsoholicy”, którą przy okazji polecam, fenomenalnie opisująca, skąd się to wszystko wzięło. Wyczytałem trochę twojego bloga i chciałem powiedzieć: fajnie, ale linków bym ci chętnie trochę sprzedał.
Ewelina: Ja wiem.
Rafał: Zaburzenie seowca.
Ewelina: A ja mam zaburzenie w drugą stronę: jak już jest takie moje, moje, to nikomu nie chcę dać linka. Mam szereg prywatnych projektów, które nie są takie moje, moje, i tam czasem linki wchodzą, okej. Ale z tym blogiem zawsze był problem, żeby oddać linka. Może dlatego, że jestem seowcem i teoretycznie mogłabym to wykorzystać, ale wiem, w którym kierunku to pójdzie.
Rafał: To prawda, można popłynąć, w stronę sprzedawania guest postów czy innych rzeczy. Kiedyś będziemy mieli okazję porozmawiać. Ale z tym twoim blogiem naprawdę myślę, że to fajna przestrzeń do eksperymentów z AI, bo jeżeli to jest coś, co lubisz robić, a napisałaś o tym trzy książki, i są bestsellerami, więc gratuluję, bo to nie jest łatwe w Polsce, gdzie nakłady średnio to tysiąc i to już jest bardzo, bardzo dobrze. Mamy kryzys czytelnictwa. Może to fajna przestrzeń do eksperymentowania z ludzkim wykorzystaniem sztucznej inteligencji.
Ewelina: Zdecydowanie, bo odpadają problemy pod tytułem: znajdź zdjęcie. Skoro wiesz, jakich składników używać, to ja ci to zrobię. To projekt, który na razie wisi na haczyku, dopóki pewnie nie skończę książki o e-commerce i nagle pomyślę, co ja bym teraz porobiła. Daj mi trochę czasu.
Zakończenie rozmowy i polecajka
Rafał: Na koniec poproszę o polecajkę. Każdego z moich gości proszę, żeby polecił jeden kurs, film, podcast, książkę, obojętnie, a my o tym informujemy i polecamy jako coś wartego zainteresowania.
Ewelina: Chyba polecę książkę „Marketing internetowy w Google”, w której miałam okazję być ostatnią gościnią. Teraz jest drugie wydanie, bardzo zaktualizowane, i w mojej ocenie bardzo mocno, właściwie od podstaw opowiada o tym, jak ogarnąć te wyszukiwarki, nie tylko skupiając się na SEO, ale mówiąc konkretnie o adsach i analityce. Bardzo często zaczynam też polecać ją moim klientom, bo jestem zachwycona tym, co Krzysiek Marzec, Tomek Trzosło i Marta Koziarz tam napisali. Jest to też bardzo ciekawa książka, którą obserwujemy z moją wspólniczką Kasią Baranowską, bo bardzo trudno jest napisać tak spójną książkę w trzech autorów. Jeżeli ktoś myśli o takiej kooperacji, zdecydowanie warto. A druga książka dopiero się pojawi, nawet nie znam jeszcze jej tytułu, ale polecałabym obserwować Artura Strzeleckiego, bo Artur Strzelecki zrobił rzecz niemożliwą: wziął z 50 seowców i kazał każdemu napisać rozdział. Stworzył na tej podstawie coś w rodzaju Biblii SEO, której nie wiem jeszcze, jak nazwie. Teraz jest zakopany w procesie redakcyjnym. Wcale się nie dziwię, bo zebrać 50 autorów, chapeau bas, ale jestem ciekawa, co z tego wyjdzie, bo zestawienie 50 perspektyw na SEO w jeden podręcznik może być ultraciekawe. Wiem, jakie nazwiska się tam pojawiają, czytałam część rozdziałów i myślę, że jeśli pojawi się w tym roku, to zdecydowanie warto czekać.
Rafał: Dziękuję bardzo. Też będę śledził, bo to będzie wielkie kompendium spojrzeń, a w tak zatomizowanej branży fajnie zobaczyć tyle osób w jednym miejscu, jak myślą o bardzo podobnych rzeczach. To była przyjemność.
Ewelina: Będą się pewnie wykluczać ze sobą.
Rafał: Na pewno. Jakby mogli, to by się pokłócili i obrzucili jajkami, ale to też piękno tej branży, bo wszyscy się kochają i nie lubią jednocześnie. To nie są moje słowa, to cytat z osoby, której nie wymienię, bo pytałem o prawa autorskie.
Ewelina: Myślę, że to trafione i wpływa na dynamikę tej branży. Super przyjemnie było z tobą porozmawiać. Dziękuję jeszcze raz za zaproszenie.
Rafał: Cała przyjemność ciągle po mojej stronie. Naprawdę dziękuję za poświęcony czas. Super było się dowiedzieć, jak działa Fox Strategy. Jak powiedziałem na początku, patrzę na to, co robisz, od wielu lat i nareszcie miałem okazję dowiedzieć się, kto za tymi wszystkimi fajnymi rzeczami stoi. Wszystkiego dobrego i do usłyszenia. Hej.
Ewelina: Do usłyszenia. Pa, pa.
Posłuchaj i obejrzyj
Ta sama rozmowa w Twojej ulubionej aplikacji.
Pełny, zredagowany transkrypt jako plik Markdown, z opisem gościa i cytatami.
Wróć do góry



